In 2010 zijn er presidentsverkiezingen in Burundi. Daarbij zal voor de eerste keer het rechtstreeks algemeen stemrecht gelden.  Een perfect moment dus voor de Belgische Senatoren en Kamerleden om van gedachten te wisselen met een Burundese delegatie over een aantal hete hangijzers in dat Centraal-Afrikaanse land:  de strafbaarheid van homoseksualiteit, het geweld tegen vrouwen, geweld ook tegen kinderen en albino's en de aanpak van moedersterfte... Klik onder de foto voor een volledig verslag en een aantal foto's van de ontmoeting met de Burundese delegatie.

DINSDAG, 16 JUNI 2009, ONTVANGST BURUNDESE DELEGATIE

Commissie voor de Buitenlandse Betrekkingen(Kamer en Senaat)

Op 16 juni 2009 ontvingen de commissies voor de Buitenlandse Betrekkingen van Kamer en Senaat een Burundese delegatie tijdens een gezamenlijke bijeenkomst onder voorzitterschap van de heer Georges Dallemagne, eerste ondervoorzitter van de Kamercommissie, en mevrouw Marleen Temmerman, voorzitter van de Senaatscommissie. De delegatie bestond uit de heer Augustin Nsanze, minister van Buitenlandse Zaken, mevrouw Clotilde Nizigama, minister van Financiën, en twee parlementsleden, de heren Fidèle Mbunde en Evariste Nsabiyumva, respectievelijk voorzitter van de commissie voor de Justitie en de Rechten van de Mens, en van de commissie voor de Financiën, de Economische Aangelegenheden en de Planning van de Nationale Assemblee van Burundi.

De minister van Buitenlandse Zaken, die de delegatie leidde, benadrukte dat de situatie in Burundi, na ruim tien jaar van geweld, er nu sterk op vooruit gaat. Als laatste heeft de gewapende verzetsbeweging FNL nu aanvaard het na onderhandeling tot stand gekomen akkoord toe te passen: de FNL heeft zich tot een politieke partij omgevormd en de voormalige FNL-strijders worden thans geïntegreerd in het leger en de politie. Dankzij die pacificatie kon de Afrikaanse Unie, die de vredeshandhaving van een VN-missie had overgenomen, onlangs groen licht geven voor de terugtrekking van de nog aanwezige Zuid-Afrikaanse troepen.

In Burundi zelf begint men met de voorbereiding van de presidentsverkiezing van 2010, waarbij voor de eerste keer het rechtstreeks algemeen stemrecht zal worden toegepast. Er zal een waarheids- en verzoeningscommissie worden opgericht, en men is ook opnieuw van start gegaan met de traditionele rechtsbedeling. Er ontstaat stilaan een serener klimaat, en die initiatieven zouden die ontwikkeling moeten bevorderen.

Tot slot wil Burundi in de regio meewerken aan de totstandkoming van de vrede en zich in het gebied van de Grote Meren tot een pacificator opwerpen.

Ter gelegenheid van het bezoek van de Burundese delegatie hebben de Belgische parlementsleden heel wat vragen gesteld:

• De heer Xavier Baeselen (MR - Kamer) uitte zijn bezorgdheid omtrent het opnieuw strafbaar stellen van homoseksualiteit in het kader van de hervorming van het Burundese Strafwetboek (die tevens een aantal positieve evoluties behelst, zoals de afschaffing van de doodstraf), en benadrukte dat die wetswijziging voor de internationale geldschieters onaanvaardbaar is;
• Mevrouw Sabine de Bethune (CD&V - Senaat) vroeg nadere toelichtingen over het verkiezingsproces, de pariteit van mannen en vrouwen, en de verwachtingen inzake hulp van Burundi, dat voor de Belgische ontwikkelingssamenwerking verhoudingsgewijs het belangrijkste partnerland is;
• De heer Herman De Croo (Open Vld - Kamer) informeerde naar de afschaffing van de verschillende rasgebonden structuren die een groot aandeel hebben gehad in de spanningen van de jongste jaren;
• De heer Bruno Tuybens (sp.a - Kamer) verheugde zich over de geboekte vooruitgang, maar uitte zijn bezorgdheid over het al te vaak voorkomende geweld tegen vrouwen en albino's, alsook over de strafbaarstelling van homoseksualiteit; dat laatste zou kunnen leiden tot een veroordeling van Burundi door de internationale gemeenschap, want het land schendt de verbintenissen die het is aangegaan door een aantal internationale verdragen te ondertekenen;
• Mevrouw Els Schelfhout (CD&V - Senaat) uitte haar bezorgdheid over het aanhoudende geweld tegen vrouwen en kinderen, en vroeg op welke manier Burundi daar concreet actie tegen onderneemt;
• Mevrouw Marleen Temmerman (sp.a - Senaat) vroeg welke maatregelen er genomen worden om de moedersterfte te beperken (d.i. een van de millenniumdoelstellingen); ze wees er voorts op dat de repressie van homoseksualiteit, die zich als gevolg daarvan in de clandestiene sfeer bevindt, rampzalige gevolgen zou kunnen hebben voor de verspreiding van aids;
• De heer Georges Dallemagne (cdH - Kamer) herhaalde enkele van de reeds vermelde punten van bezorgdheid (strafbaarstelling van homoseksualiteit, geweld tegen vrouwen en kinderen) en vroeg hoe Burundi, een van de twee landen die als eerste begeleid werden door de recentelijk opgerichte VN-Peacebuilding Commission, dat nieuwe instrument beoordeelt.

De heer Nsanze, minister van Buitenlandse Zaken, gaf de volgende antwoorden:

• Burundi heeft nog altijd een grote behoefte aan ontwikkelingshulp; een van de belangrijkste oorzaken van het geweld dat het land recentelijk verscheidene jaren teisterde, is trouwens de armoede en de daaruit voortvloeiende uitsluiting. Burundi begrijpt wel dat de internationale hulpgemeenschap ervoor kiest de taken te verdelen, maar de eigen behoeften van het land zijn zo groot dat het moeilijk is een selectie te maken. Voordat de bijeenkomst van de gemengde commissie en de Belgische Ontwikkelingssamenwerking in oktober aanstaande plaatsvindt, wenst hij daarom van de onderscheiden partnerlanden te vernemen hoe zij die taken onderling kunnen verdelen. Hij hoopt tevens dat België meer middelen zal uittrekken voor de twee sectoren die het zal behouden.
• De presidentsverkiezing van 2010 is de eerste verkiezing die niet in de overgangsperiode plaatsvindt. Er werden daartoe reeds grondwets- en wetswijzigingen aangenomen, maar het kieswetboek moet nog worden aangepast
• Op het stuk van de gelijke kansen voor mannen en vrouwen is er in de Grondwet vastgelegd dat 30 procent van de plaatsen op de verkiezingslijsten door vrouwen moet worden ingenomen; teneinde die inspanning te consolideren, moet er op de eerste plaats in onderwijs voor meisjes worden geïnvesteerd, opdat de vrouwen beter hun mannetje zouden kunnen staan.
• De bestrijding van het geweld vergt tijd (in de oorlogsjaren was men getuige van volkomen nieuwe vormen van geweld), maar de politieke wil om eraan te werken staat buiten kijf.
• Burundi, één van de twee landen die als eerste begeleid werden door de VN-Peacebuilding Commission, stelde vooral de rol op prijs die Noorwegen ter zake gespeeld heeft.

De heer Mbunde, voorzitter van de commissie voor de Justitie en de Rechten van de Mens van de Nationale Assemblee, preciseerde het volgende in verband met de mensenrechtenkwesties:

• Burundi heeft de meeste internationale juridische instrumenten met betrekking tot de bescherming van de rechten van de mens ondertekend en stelt alles in het werk om die na te leven in de huidige moeilijke context. In dat kader werd het strafwetboek herzien en werden er talrijke verbeteringen aangebracht (afschaffing van de doodstraf, verbod op martelpraktijken, nieuwe definitie van verkrachting om seksueel geweld beter te kunnen bestrijden, strafbaar stellen van huiselijk geweld, invoering van een aantal nieuwe maatregelen om de situatie van de vrouw te verbeteren,...). Men mag het vernieuwende karakter van die bepalingen en de weerstand die een en ander bij de bevolking oproept, niet onderschatten.
• De wetgever stond meer bepaald inzake homoseksualiteit a priori open voor een aantal vernieuwingen, maar kon de heftige reacties van de bevolking naar aanleiding van een televisie-uitzending waarin homoseksuelen aan het woord kwamen, niet negeren. Hij was zich ervan bewust dat die kwestie onlosmakelijk verbonden is met de hele mensenrechtenproblematiek en koos uiteindelijk voor een tussenweg, door homoseksualiteit als een overtreding, en niet als een misdrijf, te kwalificeren. Een en ander, waaronder de strafuitvoering, zal in ieder geval geëvalueerd moeten worden. Er zal veel tijd overheen gaan voordat de betrokken bepalingen nietig zullen kunnen worden verklaard
• De overheid heeft gereageerd op de moord op albino's en er hebben processen plaatsgevonden.

http://nl.wikipedia.org/wiki/Burundi

http://www.diplomatie.be/nl/travel/countrydetail.asp?COUNTRYNAMENL=BURUNDI

http://www.btcctb.org/showpage.asp?iPageID=1809

http://www.senat.bi/

http://en.wikipedia.org/wiki/Elections_in_Burundi